HRÜ-HADYEK’in Çalışma Yöntemi

Yerel Etik Kurulu aşağıda belirtildiği şekilde çalışır:

a) HRÜ-HADYEK, kurul başkanının belirleyeceği gündemle en az ayda bir defa ve üyelerin en az üçte ikisinin katılımı ile toplanır.
b) HRÜ-HADYEK toplantısında kararlar oy çokluğu ile alınır. Oy eşitliği halinde başkanın oyu yönünde karar verilir.
c) Harran Üniversitesi Deneysel Araştırma Birimi’nde tüm deney hayvanlarına ilişkin kayıtlar, hayvan refahı biriminde görevli deney hayvanı yetiştirilmesi, üretimi ve bakımından sorumlu veteriner hekim tarafından tutulur veya tutturulur. Söz konusu kayıtlarda temin edilen hayvanların sayıları, türleri, temin edildikleri yerler, kullanıcı kuruluşa geldiği tarih ve yapılan tüm işlemler bulunur. Bu kayıtlar en az beş yıl süreyle muhafaza edilir.

Başvuru ve Değerlendirme:
  1. Harran Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu’na uygun şekilde başvuru yapılır. Düzenlenen belgeler elektronik olarak da Etik Kurul Başkanlığının hruhadyek@harran.edu.tr adresine gönderilir. Her iki formun Harran Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu sekreterliğine ulaşmasını takiben proje değerlendirmeye alınır.
  2.  Etik Kurul Sekreteri, usulüne uygun olarak yapıldığı saptanan başvuruları kayıt altına alır.
  3. Etik Kurul Başkanı başvuruyu incelenmek üzere Etik Kurul üyeleri arasından belirleyeceği 3 alt komisyon üyesine iletir.
  4. Alt Komisyon Üyeleri başvuru ile ilgili raporunu bir sonraki Etik Kurul toplantısına kadar tamamlayarak Kurul Başkanına iletir.
  5. Alt Komisyon Üyelerinin görüşlerini hazırlamasını takiben, ilk Etik Kurul toplantısında başvuru gündeme alınarak değerlendirilir ve karara bağlanır.
  6.  Kurul çalışmayı yapmak isteyen araştırmacı ile mülakat yapılmasını isteme hakkına sahiptir.
HRÜ-HADYEK’in Karar Verme Şekli

a) HRÜ-HADYEK yaptığı değerlendirme neticesinde “uygun”, “düzeltilmesi gerekir” “koşullu olarak uygun” ya da “uygun değildir” şeklinde karar verir.
Kararlar başvuru sahibine başvurunun yapıldığı tarihten itibaren kırk iş günü içinde yazılı olarak bildirilir. Bu süre proje değerlendirmesini de kapsar.

Projenin karmaşıklığı veya birden çok bilim dalını ilgilendirdiği hallerde, HADYEK sözü edilen süreyi; 
bir defaya mahsus olmak üzere onbeş iş gününü geçmeyecek şekilde uzatabilir.
Uzatma sebebi ve süresi gerekçelendirilerek, süre sona ermeden yürütücü bilgilendirilir.

HADYEK, bir projenin yapılabilirliğini sınamak amacıyla az sayıda hayvan üzerinde ön deneylerin yapılmasını isteyebilir.
Bu durumda kesin karar, “şartlı olarak uygun” kararı verilen projelerdeki usullere göre verilir.
HADYEK tarafından projelere azami beş yıl süre ile izin verilir, süre uzatımı talebi olması halinde, talebin gerekçelendirilmesi şartıyla ek süre verilebilir.
HADYEK üyelerine ait başvurular görüşülürken ilgili Kurul üyesi görüşmelere katılamaz ve oy kullanamaz.


b) “Düzeltilmesi gerekir” kararı verilen başvurular, başvuru sahibi tarafından düzeltildikten sonra, Etik Kurulda tekrar değerlendirilir.
Koşullu olarak uygun” kararı verilen projeler HADYEK tarafından saptanacak belli bir süre boyunca hayvan refahı birimi tarafından izlenip istenen koşulların yerine getirilip getirilmediği değerlendirildikten sonra “uygun” ya da “uygun değildir” şeklinde karara bağlanır ve proje ile ilgili HADYEK’e rapor verilir.
Etik Kurul, deney hayvanlarında uygulama yapacak kişilerin ehil olup olmadıklarını da değerlendirebilir ve yeterli görmemesi halinde eğitim almaları için alanlarında deneyimli bir araştırıcıyla bir süre çalışmalarını veya bir kurstan geçmelerini isteyebilir.


c) HADYEK onayı alındıktan sonra projedeki ve çalışmaya katılacak kişilerdeki değişiklikler proje yürütücüsü tarafından HADYEK’e yazılı olarak bildirilir ve onayı alınır.
İzin verilen projelerde hayvan refahını olumsuz etkileyecek herhangi bir değişiklik olup olmadığı yerel etik kurulu tarafından denetlenir.
Yerel etik kurulu, onaylanan projeye uyulmaması durumunda, verilen izni iptal eder.
İznin iptal edilmesi durumunda; hayvan refahı birimi tarafından, projede kullanılan veya kullanılması öngörülen hayvanların refahının olumsuz yönde etkilenmemesi sağlanır.


d) Yerel Etik Kurulu, çalışmanın uygunluğuna karar verirse çalışmanın başlamasına izin verir, gerektiğinde çalışma devam ederken izler, çalışma bitiminde onay belgesini imzalar.

e) Yerel Etik Kurulunun izni olmadan deney hayvanı ile hiçbir çalışma yapılamaz.
Onaylanmış projenin uygulanması esnasında Yerel Etik Kurulu tarafından etik kurallara uyulmadığı saptanırsa, önceden çalışma izni olsa bile deneyin devam etmesine izin verilmez ve çalışmanın bitiminde onay belgesi verilmez.


f) Bütün başvurular ve alınan kararlar, bir veri tabanında saklanır. Kayıtlar HADMEK ve Bakanlığın denetimine açık tutulur.

k) Aşağıdaki müdahaleler HADYEK iznine tabi değildir:
1) Teşhis ve tedavi amaçlı klinik uygulamalar.
2) Ölü hayvan veya dokusu, mezbaha materyalleri, atık fetuslar ile yapılan prosedürler.
3) Süt sağma.
4) Dışkı veya altlık örneği toplama.
5) Sürüntü ile örnek alma.

 
l) Tür tanımlama ile ilgili doğadan yaban hayvanı kullanılmasında Genel Müdürlükten alınan izin, HADYEK izni yerine geçer.

m) Saha araştırmalarının birden fazla ilde yürütülmesi halinde sadece bir yerin HADYEK onayının alınması yeterlidir.

n) HADYEK, gerektiğinde konusunda deneyimli uzmanların yazılı görüşlerini alabilir veya HADYEK toplantısına davet ederek sözlü veya yazılı görüş isteyebilir.

İLETİŞİM

Adres : Harran Üniversitesi Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu Sekreteryası, Eyyubiye Yerleşkesi / Şanlıurfa
Tlf : 0.414.318 3859